Nieuws

Wat is de leeftijd voor het eerste tandartsenbezoek?

Wanneer moet een kind in een tandartsstoel belanden? De meningen zijn verdeeld. In Engeland roept een onderzoekster ouders om op veel sneller een afspraak te maken. Nu blijkt één op de drie er te wachten tot zoon- of dochterlief alle melktanden heeft. Maar dat is te laat, aldus Nyree Whitely, klinisch directeur van MyDentist.

"Het is een misvatting dat babytanden er niet te doen." Ze zijn volgens haar van groot belang voor de ontwikkeling van de spraak, de structuur van het gezicht en de plaats voor de volwassen tanden. "Daarom is het essentieel dat ouders hun kinderen door een tandarts laten opvolgen vanaf de eerste tand, of tenminste vanaf het eerste levensjaar", zo stelt ze in Britse krant The Independent.

In België zijn de adviezen over het eerste tandartsbezoek iets soepeler, zo blijkt. Bij het Vlaams Instituut Gezonde Mond hanteren ze de grens van twee jaar. "Dan zijn alle melktanden gevormd en heeft een kind de ideale leeftijd om de tandarts en de praktijk te leren kennen", meent voorzitter Jean-Paul Souffriau.

De grens strenger maken, bijvoorbeeld naar de eerste tand of het eerste levensjaar vindt hij niet nodig. "Ik zie de toegevoegde waarde niet. Gaatjes ontwikkelen zich niet zo snel. Daarbij: probeer een kind van negen maanden maar eens te laten stilzitten. Dat is onrealistisch."


Doorverwijzingen
Dat de richtlijnen in Engeland strenger zijn, heeft volgens Dominique Declerck, professor tandheelkunde aan de KU Leuven, te maken met het zorgsysteem, dat er anders georganiseerd is. "Bij ons worden kinderen nauwgezet opgevolgd door kinderartsen en Kind en Gezin. Als zij voor het tweede levensjaar afwijkingen zien, vragen krijgen of ongezonde voedingsgewoonten opmerken, dan zullen ze ouders sneller naar een tandarts doorverwijzen."

Vraag is of zo'n doorverwijzing ook daadwerkelijk een tandartsbezoek oplevert. Cijfers van de Christelijke Mutualiteit toonden onlangs dat nog weinig jonge kinderen in een tandartspraktijk geraken. Ondanks de richtlijn van twee jaar, die volgens het Vlaams Instituut nochtans goed gekend is, bleken in 2016 slechts 17 procent van de tweejarige CM-leden een tandarts bezocht te hebben. In de groep twee- tot zesjarigen ging het om 54 procent. Bijna één op de vijf kinderen in die groep hadden wel al gaatjes.

"De cijfers verbazen niet echt", zegt Declerck. "Als je weet dat maar de helft van de volwassenen naar de tandarts gaat, dan weet je ook dat niet iedereen zijn kind meeneemt." Er zijn volgens haar weinig redenen om niet te gaan: mondzorg wordt bij kinderen volledig terugbetaald. "Ik vrees dat veel mensen denken: een tandarts bezoeken maakt geen verschil."

Een flesje met chocomelk
Volgens Declerck is het nochtans wel belangrijk. Een tandarts kan problemen oplossen maar ook adviezen geven over tanden poetsen en voeding. "Over dat laatste gaan mensen nog altijd te licht heen: we zien dat voor velen water nog altijd niet de norm is, bijvoorbeeld. Twee- of driejarigen met chocomelk en icetea in hun flesjes: dat beeld duikt nog regelmatig op."

Te veel mensen denken volgens Declerck onterecht: het zijn maar melktanden, die vallen uit. "Ze zijn nochtans heel goede voorspellers: als melktanden goed worden onderhouden, dan is de kans op problemen later kleiner."
- Femke van Garderen - Bron: The Independent/eigen info

Slechts minderheid jongeren gaat op jaarlijkse controle bij de tandarts

Slechts een kleine minderheid van de jongeren in ons land gaat jaarlijks op controle bij de tandarts. In Vlaanderen doet een kwart van de jongeren dat, in Wallonië en Brussel laat respectievelijk 16 en 11 procent van de jongeren elk jaar zijn gebit nakijken. Dat blijkt uit cijfers die N-VA-Kamerlid Yoleen Van Camp opvroeg en die ze toelichtte in ‘De Ochtend’ op Radio 1.

Sinds 2009 is de basistandzorg in ons land tot de leeftijd van 18 jaar gratis. Toch blijken heel wat jongeren heel weinig naar de tandarts te gaan. Bovendien heeft de helft van de jongeren die wel op controle gaan tandbederf door overmatig snoepen of frisdrankgebruik.

Van Camp pleit ervoor om de controle van het gebit toe te voegen aan het medisch toezicht van de Centra voor Leerlingenbegeleiding (CLB). De N-VA wil ook de organisatie rond tandzorg geheel naar de deelstaten overhevelen. Dat zou voor een besparing moeten zorgen.

Extra investeren
“Dat N-VA besparingspotentieel ziet in de tandzorg is de wereld op zijn kop”, reageert sp.a-Kamerlid Karin Jiroflée. Sp.a pleit ervoor om extra in tandzorg te investeren. “De tandarts brengt immers nog te veel financiële zorgen mee. Denk maar aan orthodontie voor kinderen. Die angst voor facturen die volgen houdt zeker mensen weg bij de tandarts”.

Tandzorg meenemen bij het CLB-onderzoek, zoals N-VA voorstelt, is voor sp.a “een goed idee, maar onvoldoende”. Sp.a wil kwetsbare groepen ook bereiken door (preventieve) tandzorg aan te bieden binnen de muren van de wijkgezondheidscentra. 

 Vlaams parlementslid Freya Saeys (Open Vld) wijst op het nieuwe beroep van mondhygiënist, waarvan de eerste lichting deze zomer afstudeert. “Het nieuw beroep van mondhygiënist zal bijdragen aan betere resultaten op vlak van gezonde tanden”, zegt Saeys. Zij pleit ervoor om de mondhygiënist een rol te laten spelen binnen het medisch toezicht van de Centra voor Leerlingenbegeleiding (CLB).

Relatie slechte mondhygiëne en hart- en vaatziekten

Slechte mondhygiëne is een verdoken maar belangrijke oorzaak van hart- en vaatziekten.

Hart- en vaatziekten zijn nog steeds een belangrijke doodsoorzaak in België. In 2015 was dit met 27% de tweede doodsoorzaak voor mannen en met 32% de belangrijkste voor vrouwen. Het aanduiden van risicofactoren kan een aanzienlijke gezondheidswinst opleveren, zeker wanneer ze gemakkelijker opspoorbaar en invoerbaar zijn.

Uit onderzoek blijkt dat er een relatie is tussen een slechte mondhygiëne en hart- en vaatziekten.

Wanneer een ontsteking van het tandvlees (gingivitis) zich uitbreidt naar het daaronder gelegen weefsel (het parodontaal ligament rond de tanden en het alveolair bot waarin de tanden vaststaan) spreekt met van parodontitis. Hierbij wordt het kaakbeen rond de tanden aangetast waardoor het bot verloren gaat. Parodontitis is geen zeldzame aandoening, maar het blijkt toch een belangrijkere weerslag te hebben op de gezondheid dan alleen slechte mondhygiëne, ontstoken tandvlees, verlies van tanden of een slechte adem.

Uit wetenschappelijke studies blijkt dat er een zeer duidelijke relatie is tussen de aanwezigheid van parodontitis en het optreden van hart- en vaatziekten. Atheroslerose, verdikking van de hartspier en een verhoging van het risico op een hartinfarct werden zowel epidemiologisch als via markers in het bloed aangeduid. Daarnaast is er een duidelijke relatie aangeduid tussen parodontitis en chronische aandoeningen, zoals diabetes (suikerziekte), obesitas of een hoge bloeddruk. Opvallend is dat naarmate de parodontitis erger is, de impact op bijvoorbeeld de bloeddruk hoger is.

Tijdige preventie is hier dé boodschap. Immers, een tijdige aanpak resulteert wel degelijk in een duidelijke reductie van het risico van hart- en vaatziekten, en daarmee een daling van het aantal overlijdens hieraan verbonden. De boodschap is dan ook duidelijk: ga tijdig naar uw tandarts, ook als u geen klachten heeft. Bij chronische ziekten (diabetes, verhoogde bloeddruk, …) is het belang van een preventief mondonderzoek nog groter en behoort de huisarts samen te werken met de tandarts bij de oppuntstelling van de behandeling van deze chronische ziekte (inclusief de medicatie). Doch het periodiek mondonderzoek is voor de ganse bevolking een belangrijke preventie van hart- en vaatziekten.

Vandaag wordt aangenomen dat 5% tot 15% van de volwassenen van eender welke populatie een veralgemeende ernstige vorm van parodontitis vertoont. Milde vormen van parodontitis kan men bij nagenoeg iedere volwassene vaststellen.
Bron: Martens L, Declerck D, Leroy R, Vanobbergen J (red) De Mond, spiegel van gezondheid. Bijzondere aandachtsgroepen. Accl, 2009, 440 pp.

Basisadvies Cariëspreventie bij jonge kinderen

• Poets de tanden en kiezen twee keer per dag en twee minuten met de juiste fluoridetandpasta, afhankelijk van de leeftijd.
• Kinderen van nul en een jaar één keer per dag tandenpoetsen met fluoridepeutertandpasta.
• Adviseer ouders of verzorgers de tanden van kinderen tot ongeveer 10 jaar (’s avonds) (na) te poetsen.
• 0 en 1 jaar: vanaf het doorbreken van de eerste tand één keer per dag poetsen met fluoridepeutertandpasta (500-750ppm fluoride).
• 2, 3 en 4 jaar: twee keer per dag poetsen met fluoridepeutertandpasta (500-750ppm fluoride).
• 5 jaar en ouder: twee keer per dag poetsen met fluoridetandpasta (1000-1500ppm fluoride). Dit kan een junior-, kinder-, of een tandpasta voor volwassenen zijn.
• Voor alle leeftijden: raadpleeg voor alle andere vormen van fluoridegebruik de tandarts of mondhygiënist.
• Maximaal zeven keer per dag eten of drinken. Dit zijn drie hoofdmaaltijden (ontbijt, lunch, avondeten) en maximaal vier tussendoortjes per dag. Vuistregel: na eten of drinken minstens twee uur niets meer nemen.
• Een uur voor het tandenpoetsen geen zure producten eten of drinken.
• Geen voeding of dranken na het laatste tandenpoetsen of mee naar bed nemen.

Tips voor gezonde tanden

  • Introduceer zo laat mogelijk frisdrank bij kinderen
  • Stimuleer kinderen tot het drinken van water, thee of op water gebaseerde dranken
  • Ouders, leerkrachten en gezondheidswerkers moeten kinderen kunnen inlichten over de risico’s van erosie
  • Ouders moeten een voorbeeld zijn voor hun kinderen betreffende frisdrankgebruik
  • Drink zo veel mogelijk niet-erosieve dranken zoals water, yoghurt of thee
  • Vermijd frisdrankautomaten in scholen
  • Minimaliseer de frequentie van consumptie van zuurhoudende dranken of voedsel
  • Drink zuurhoudende dranken snel en zonder deze rond te spoelen in de mondholte
  • Spoel de drank niet rond met de tong in de mondholte
  • Nip niet van je drankje gedurende een lange periode
  • Gebruik een rietje bij de consumptie van zuurhoudende dranken
  • Spoel de mond met water na consumptie van zuurhoudende dranken of voedsel

11 dingen die je nog niet wist over suikervrije frisdrank

Door: Nina Dillen 31/01/16 - 10u00  Bron: Cosmopolitan 

Ik drink suikervrije frisdrank, dus ik ben goed bezig, denk je? Think again. Deze 11 weetjes over light frisdranken doen je in de toekomst misschien net iets vaker naar een glas water grijpen. 

  1. Light of niet: beide frisdrankvarianten bevatten fosforzuur, een regelrechte aanslag op je tanden. Het duurt slechts 10 minuten voor het fosforzuur het glazuur van je tanden aantast.

  2. Het verschil tussen Cola-Cola Light en Coca-Cola Zero bestaat wel degelijk, en heeft alles te maken met de smaakbasis. Beide varianten bevatten geen suiker en gebruiken dezelfde zoetstoffen, maar Zero heeft tot doel om meer zoals gewone Cola te smaken, terwijl Light zijn eigen uitgesproken smaak heeft.

  3. Light frisdranken hebben een pH-waarde van 3.2, wat zoveel wil zeggen als: een heel hoge zuurtegraad. Ter vergelijking: zuren in batterijen hebben een pH van 1, water heeft een pH van 7.

  4. Een blikje gewone frisdrank zinkt in het water, terwijl light-varianten drijven. De suiker in "gewone" frisdranken zorgt voor een dichtere substantie, waardoor die blikjes naar de bodem zinken. 

  5. De hoge zuurtegraad in (light) frisdranken kan je eigen pH-waarden in de war sturen, wat kan leiden tot acne en andere huidproblemen.

  6. Aspartaam, de zoetstof die gebruikt wordt om suiker te vervangen in light frisdranken, is 200 keer zoeter dan suiker. Daarom wordt maar een heel kleine hoeveelheid per portie gebruikt. 

  7. Voedingsdeskundigen waarschuwen ervoor dat artificiële zoetstoffen insuline kunnen triggeren, waardoor je lichaam zich in 'vetopslag-modus' zet en je dus bij komt.

  8. Light frisdranken zijn vaak geen aangepaste recepten van de originele frisdrank, maar meestal totaal andere recepten met een compleet andere formule. 

  9. Na het drinken van een light frisdrank kan je lichaam nog steeds verlangen naar de "echte" suiker die het nog niet gekregen heeft. Dat leidt dan weer tot het kiezen voor andere suikerrijke snacks.

  10. Voor Cola Light op de markt werd gebracht, werd het aan maar liefst 450 testen onderworpen, om zeker te zijn dat het bij de standaarden van het bedrijf zou passen.

  11. Een grote koffie van Starbucks bevat 4 à 5 keer meer cafeïne dan een blikje Cola Light. 


Moeder geeft dochtertje (4) geen suiker meer. Zo sterk is haar gedrag veranderd

Door: Karen Van Eyken 20/03/17 - 11u43  Bron: BBC 

Kinderen houden nu eenmaal van zoetigheden. Een Zweedse moeder wilde echter komaf maken met die hang naar suiker van haar dochtertje en nam een drastische maatregel. Het resultaat was verbluffend. Haar kind begon zich anders te gedragen.  Toen haar dochtertje op een dag een woedeaanval kreeg omdat ze geen snoepjes mocht eten, besliste Anna Larsson (38) dat er moest ingegrepen worden.

"Ze hunkerde echt naar suiker. Ze wilde het eten dat we klaarmaakten niet verorberen, ze wilde enkel nog zoetigheden", verklaarde de moeder aan de BBC. Dus werd suiker geschrapt.

Al na enkele dagen was het resultaat zichtbaar. "Ze was veel kalmer en minder humeurig, ze viel 's avonds veel sneller in slaap", merkte Larsson op. "Bovendien wilde ze niet de hele tijd televisie kijken zoals gewoonlijk maar wilde ze echt dingen ondernemen."

Voedsel dat haar dochtertje een week eerder nog steevast weigerde, vond ze nu "erg lekker." 
© thinkstock. 
"Haar smaakpapillen waren precies gereset", aldus de Zweedse mama die zo verrast was dat ze haar bevindingen op Facebook deelde. Daar leek ze bij vele ouders een gevoelige snaar te raken want de post ging meteen viraal. Sindsdien schreef de moeder artikels voor de Zweedse krant 'Aftonbladet' en kwam op televisie. "De grote respons verbaasde me wel wat", verklaarde ze. "We weten allemaal dat te veel suiker niet goed is voor onze kleintjes. Dat is op zich geen nieuws. Ik denk dat mensen positief reageren omdat ik geen deskundige ben maar een gewone vrouw."

Maar toch is niet iedereen onder de indruk. "Sommige mensen vinden het extreem maar ik heb nooit beweerd dat je helemaal geen suiker meer mag eten. Wij eten wel degelijk nog suiker, maar niet elke dag", vertelde ze.

"Indien jouw kind erg verlangt naar zoetigheden, dan heeft het hulp nodig. Het kind kan daar niet zelf voor instaan, dus is het aan de ouders om in te grijpen. Het is niet de bedoeling dat we hen snoepjes geven zodat ze zich koest houden in de supermarkt", besloot Larsson. 

Anna Larsson met haar dochtertje © kos.

Nooit meer angst bij de tandarts

Een zelfhulpboek om tandartsangst te overwinnen – Cor Anneese.

Ongeacht de luxe fauteuils, het gezoem bij het boren en de snel werkende verdovingspuiten, blijkt nog altijd 40% procent van de bevolking te menen dat ze bang is voor een tandartsbehandeling. Het is dan ook geen toeval dat tandartsangst bovenaan de top 10 van de meest voorkomende angsten prijkt.


Ondanks het feit dat deze angst niet eenduidig bepaald is, blijkt vooral dat angst voor pijn tijdens de behandeling een belangrijke oorzaak is. Toch windt de Amerikaanse wetenschapper Milgrom er geen doekjes om als hij beweert dat er sprake is van een verkeerde benadering van het angstprobleem bij tandartsen die veelal de nodige sociale en psychologische vaardigheden missen.

Met het boek NOOIT MEER ANGST BIJ DE TANDARTS dient de lezer wel goed gemotiveerd te zijn om met inzet en vertrouwen aan het werk te gaan. Met behulp van een testbatterij ontwikkelt hij/zij allereerst de noodzakelijke kennis en inzicht rond zijn angsten. Dit boek biedt de mogelijkheid van protocollaire behandelingen in combinatie met diverse moderne psychologische methoden met het uiteindelijke doel anders naar het tandartsprobleem te leren kijken.

Nooit meer angst bij de tandarts is in eerste instantie bestemd voor de tandartspatiënt, maar bovendien kunnen psychologen, orthopedagogen, psychiaters, tandartsen en mondhygiënistes met nieuwe inzichten op het psychologische terrein van de tandheelkunde hun voordeel doen. Tevens zullen patiënten die hinder ondervinden van andersoortige angsten als agorafobie, sociale angst of een claustrofobie, die een beperking vormen om angstvrij een tandarts te consulteren, met de inhoud van dit boek ook hun voordeel kunnen doen.

COR ANNEESE is publicist, gedragstherapeut en dichter. Hij schreef tientallen wetenschappelijke artikelen in diverse dagbladen en magazines. Publiceerde in Duitsland en de Verenigde Staten.    

Prijs: € 25.95

Weinig bewijs van voordeel verwijderen verstandskiezen

Bron:
 Cochrane

Het is heel gebruikelijk om verstandskiezen te verwijderen, alhoewel er geen enkele studie bestaat die aangeeft dat er een voordeel is voor het verwijderen hiervan, op het moment dat deze geen pijn of andere problemen veroorzaken. Dit is gebleken uit een nieuwe studie.

Symptoom-vrij trekken
Verstandskiezen komen meestal door tussen het 17e en 26e levensjaar. Aangezien hier vaak te weinig plaats voor is in de mond, kunnen deze zwellingen, wortelschade, tandbederf of tandvleesproblemen veroorzaken. Mocht dit zo zijn, dan is het daarom beter om de verstandskiezen te trekken. In vele gevallen worden de verstandskiezen echter getrokken zonder dat er sprake is van een van deze symptomen, terwijl het onduidelijk is of de risico’s van de operatie wel tegenwicht bieden aan de voordelen van het verwijderen van de kiezen. Zo werd beschreven in een studie van de Cochrane Database of Systematic Reviews.

“Gezien het feit dat verstandskiezen wereldwijd op grote schaal worden verwijderd, is het verrassend om te zien hoe weinig onderzoek van hoge kwaliteit is gedaan”, aldus de Nederlandse hoofdauteur Hossein Ghaeminia van het Radboud Universiteit Medisch Centrum in Nijmegen.
Vergelijken van studies

In het onderzoek werden resultaten van verschillende studies vergeleken, waarin bijvoorbeeld werd gekeken naar de waarschijnlijkheid van het verschijnen van dentale problemen, na het verwijderen van symptoom-vrije verstandskiezen. Slechts twee studies werden gevonden waarbij hiernaar werd gekeken.

Geen van beide vergeleek echter de meest voorkomende gezondheidsgerelateerde aspecten bij het verwijderen of niet-verwijderen van de verstandskiezen. De ene studie vond wel dat mannen die hun verstandskiezen nog hadden, maar hier een probleem mee kregen, ook gelijk meer kans kregen op tandvleesproblemen. De andere studie vond geen verschil in gezondheid tussen mensen met verwijderde of niet-verwijderde beschadigde verstandskiezen.
Verder onderzoek

Er zullen hoogstwaarschijnlijk nog meerdere onderzoeken gaan worden gedaan om de noodzaak voor het standaard verwijderen van verstandskiezen nader te onderzoeken. Aan de ene kant is preventieve verwijdering vaak zinloos en kan het schade veroorzaken, terwijl aan de andere kant het laten zitten van de verstandskiezen tot vele complicaties kan lijden.

Whitening tandpasta blijkt niet te werken

Bron:
 Consumentenbond.nl

Tegenwoordig heeft elk tandpasta merk wel een whitening-variant. Deze tandpasta’s beloven een zichtbaar witter gebit en zijn soms wel acht keer zo duur zijn als normale tandpasta. Het probleem? Tanden worden er niet echt witter van volgens onderzoek van de Consumentenbond.
Kleine letters
Whitening tandpasta’s lijken de standaard te zijn geworden. Deze tandpasta’s garanderen ‘direct wittere tanden’ of ‘langdurig zichtbaar wittere tanden’. De kleine letters op de achterkant van de verpakking vermelden echter dat dit wordt bereikt door oppervlakkige verkleuringen te verwijderen. Kortom, de tandpasta verwijdert vuil. Volgens de verpakking is dit dus het whitening effect en worden de tanden dus enkel ‘schoon gemaakt’.
Negatieve uitslag
Onderzoek van de Consumentenbond wees aan dat slechts een beperkte groep proefpersonen wittere tanden kreeg na het gebruik van whitening tandpasta. Dit was evenwel het effect bij het testen van twee normale tandpasta’s, die ter controle ook werden getest.
Test
Om tot deze conclusie te kunnen komen, zijn 30 proefpersonen getest. Zij hebben 30 dagen lang hun tanden gepoetst met 12 whitening en 2 normale tandpasta’s. Via een tandartsschaal beoordeelden tandartsen de kleur van de tanden voor en na het poetsen. Slechts bij 26 van de 420 testrondes werden de tanden daadwerkelijk lichter bevonden bij het gebruik van speciale tandpasta’s. Ditzelfde resultaat geldt ook bij normale tandpasta’s.
Niet slecht
Tanden worden dus niet witter via het gebruik van whitening tandpasta. De geteste tandpasta’s behaalden geen van allen een voldoende op het “witmaken” van tanden. Dit betekent niet dat de geteste tandpasta’s slecht zijn. Ze bevatten genoeg fluoride maar zijn te duur door de zogenaamde whitening die ze beloven.
Optische witmaker
De meeste whitening tandpasta’s bevatten een optische witmaker. Dit blauwe pigment blijft tijdelijk op de tanden zitten waardoor tanden witter lijken. Een verband tussen de kleurstof en witheid van tanden kon niet gevonden worden.
Uitblinker
Uit de test kwam Aquafresh Whitening intense white als uitblinker naar voren. Hiervan kregen aanzienlijk meer proefpersonen wittere tanden dan van andere producten, namelijk zes van de dertig. Ook heeft deze tandpasta de beste verhouding tussen het schoonmaken en schuren van de tanden.

Regelmatige tandsteenreiniging en goede mondhygiëne verbetert algemene gezondheid van diabetespatiënten

De resultaten van een recente meta-analyse over de behandeling van parodontitis bij patiënten met diabetes type 1 en type 2 zijn bijzonder hoopvol. De merker voor glykemiecontrole, de HbA1c-waarde, daalt significant en dat duidt op een betere controle van diabetes.
In 2013 was er al een gelijkaardige systematische review om het verband aan te tonen tussen de aanpak van parodontitis en de gevolgen voor diabetes. De toenmalige kritiek op die studie was dat er weinig klinische trials van verschillende centra in de review waren opgenomen. Deze meta-analyse moest dit goedmaken. Nu bleek dat de HbA1c-waarde, uitgedrukt in %, een half procent was gedaald drie maanden na de niet-chirurgische behandeling voor parodontitis, en dit in vergelijking met patiënten met diabetes type 1 of 2 die zich niet lieten behandelen. Jammer genoeg konden de Griekse onderzoekers geen positief langetermijneffect vaststellen. En ook een adjuvante antibioticabehandeling bracht de HbA1c-waarde niet verder naar omlaag. “De substantiële daling van de HbA1c-waarde na een niet-chirurgische behandeling voor parodontitis bij patiënten met diabetes heeft klinisch significante effecten op de systemische gezondheid, en het lijkt ons meer dan normaal dat dit integraal deel moeten uitmaken van de multidisciplinaire behandeling van diabetes”, lieten de auteurs nog in een commentaar optekenen.